Zwrot pieniędzy, gdy sklep zbankrutował, zależy przede wszystkim od sposobu płatności. Przy płatności kartą możesz złożyć w banku reklamację chargeback. Gdy zapłaciłeś przelewem, zwykle trzeba zgłosić wierzytelność w postępowaniu upadłościowym. Pieniądze nie przepadają automatycznie, ale odzyskanie ich z masy upadłościowej może być długotrwałe i nie gwarantuje pełnego zwrotu.
Jakie są możliwości odzyskania środków?
Po ogłoszeniu upadłości majątkiem sklepu zarządza syndyk. Sprzedawca nie rozpatruje już sprawy tak jak działający przedsiębiorca, a roszczenia konsumentów są zaspokajane według zasad określonych w Prawie upadłościowym. Najpierw ustal więc, jak została opłacona transakcja.
| Cecha | Chargeback | Zgłoszenie do syndyka |
|---|---|---|
| Metoda płatności | Karta Visa lub Mastercard | Przelew, szybki przelew lub inna płatność nieobjęta chargebackiem |
| Szybkość | Zwykle szybsza procedura bankowa, ale termin zależy od banku i organizacji płatniczej | Postępowanie może trwać długo |
| Szansa na odzyskanie | Może być korzystniejsza, jeśli transakcja spełnia warunki reklamacji | Zależy od majątku upadłego i kolejności zaspokajania wierzycieli |
| Wymagania | Reklamacja w banku i dowody transakcji oraz niewykonania umowy | Formalne zgłoszenie wierzytelności i dokumenty potwierdzające roszczenie |
Chargeback nie jest gwarantowanym zwrotem pieniędzy. Bank przekazuje reklamację przez system Visa lub Mastercard i ocenia ją według zasad organizacji płatniczej. Z kolei zgłoszenie do syndyka daje możliwość udziału w podziale środków, lecz kwota wypłaty może być tylko częściowa albo wynieść zero, jeśli masa upadłościowa nie wystarczy na zaspokojenie wierzycieli.
Jak odzyskać pieniądze zapłacone kartą?
Chargeback, czyli obciążenie zwrotne, to procedura reklamacyjna dotycząca transakcji kartowych. Wniosek składasz w banku, który wydał kartę, a nie bezpośrednio w Visa, Mastercard ani u syndyka.
W przypadku upadłości sklepu podstawą reklamacji może być przede wszystkim brak dostawy towaru albo niewykonanie opłaconej usługi. Bank sprawdza, czy zgłoszenie spełnia wymogi danej organizacji płatniczej, a następnie przekazuje je bankowi obsługującemu sprzedawcę. Sklep lub jego bank może przedstawić wyjaśnienia i dowody, dlatego samo rozpoczęcie procedury nie oznacza jeszcze ostatecznego uznania reklamacji.
Chargeback warto rozważyć szczególnie w następujących sytuacjach:
- Towar opłacony kartą nie został dostarczony.
- Usługa opłacona kartą nie została wykonana.
- Sprzedawca anulował zamówienie, ale nie zwrócił pieniędzy.
- Transakcja została rozliczona podwójnie albo na inną kwotę niż uzgodniona.
- Bank obciążył kartę mimo wcześniejszego anulowania zakupu.
Do reklamacji dołącz potwierdzenie transakcji, zamówienie, korespondencję ze sklepem, informację o anulowaniu lub niewykonaniu umowy oraz dowód, że próbowałeś wyjaśnić sprawę ze sprzedawcą. Nie zwlekaj, ponieważ banki i organizacje płatnicze stosują własne terminy zgłoszeń.
Jak zgłosić wierzytelność do syndyka?
Jeżeli zapłaciłeś zwykłym przelewem albo płatnością, która nie jest transakcją kartową, chargeback nie będzie właściwą drogą. W takiej sytuacji musisz dochodzić zapłaty w postępowaniu upadłościowym.
Postępuj w następującej kolejności:
- Ustal, czy sąd ogłosił upadłość sklepu, i znajdź dane postępowania oraz syndyka.
- Sprawdź obwieszczenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Znajdziesz tam informacje o sposobie i terminie zgłaszania wierzytelności.
- Przygotuj zgłoszenie, wskazując wysokość roszczenia, jego podstawę oraz informację o dokonanej płatności.
- Dołącz dokumenty potwierdzające zakup, zapłatę i brak dostawy albo brak zwrotu pieniędzy.
- Złóż zgłoszenie w sposób i w terminie wskazanym w obwieszczeniu, a następnie monitoruj dalszy przebieg postępowania.
Dokumentacja powinna obejmować w szczególności:
- potwierdzenie zamówienia lub zawarcia umowy,
- fakturę, paragon albo inne potwierdzenie zakupu,
- potwierdzenie przelewu lub płatności,
- korespondencję ze sklepem dotyczącą braku dostawy lub zwrotu,
- oświadczenie o wysokości i podstawie dochodzonej kwoty.
Nie przegap terminu wskazanego w obwieszczeniu. Spóźnione zgłoszenie może wiązać się z dodatkowymi kosztami, a w określonych sytuacjach prowadzić do utraty możliwości skutecznego uczestniczenia w podziale funduszów masy upadłości. Nie istnieje jeden uniwersalny termin właściwy dla każdej upadłości, dlatego trzeba sprawdzić konkretne obwieszczenie w MSiG i dokumenty postępowania.
Wierzytelności są zaspokajane według kolejności przewidzianej w przepisach. Konsument nie ma więc pewności, że otrzyma całą należną kwotę. Wysokość wypłaty zależy od majątku zgromadzonego w masie upadłościowej oraz zobowiązań mających pierwszeństwo.
Najważniejsze jest szybkie zabezpieczenie dowodów i dopasowanie działania do sposobu płatności. Przy karcie złóż reklamację chargeback w banku, a przy przelewie sprawdź MSiG i zgłoś wierzytelność zgodnie z instrukcją syndyka. W obu przypadkach zachowaj potwierdzenia i nie zakładaj, że sklep lub bank sam podejmie działania za Ciebie.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi indywidualnej porady prawnej. Przy wysokiej kwocie roszczenia albo złożonej sytuacji warto skonsultować dokumenty z prawnikiem.



